DE TIEN EIGENSCHAPPEN
WAAR WE OP TRAINEN

Uithoudingsvermogen. Het vermogen van je hart en longen om langer door te gaan: rennen, roeien, de assault bike, of simpelweg een halfuur in beweging blijven zonder in te storten. Dit is wat de meeste mensen bedoelen als ze zeggen dat ze "geen conditie" hebben.

Stamina. Lijkt hetzelfde, is het niet. Uithoudingsvermogen gaat over zuurstof, stamina over hoe lang je spieren werk kunnen blijven leveren. Honderd keer een kettlebell swing is geen conditieprobleem maar een stamina-probleem: je adem is er nog, je onderrug en handen zijn op.

Kracht. Hoeveel je kunt tillen. Dit is de eigenschap die het snelst merkbaar is in het dagelijks leven, en de eigenschap die veel mensen bij zichzelf het meest hebben verwaarloosd. Een deadlift is letterlijk de beweging waarmee je thuis een krat optilt.

Lenigheid. Hoe groot je bewegingsbereik is. Als je niet diep kunt hurken zonder je hielen op te tillen, is dat geen onwil maar een beperking in je heupen of enkels. Lenigheid is bij ons geen apart stretchblokje, maar iets wat je door de bewegingen zelf opbouwt — en wat vaak de reden is dat iemand een oefening eerst in een aangepaste vorm doet.

Vermogen. Kracht plus snelheid: hoeveel werk je in korte tijd kunt leveren. Zwaar tillen is kracht, zwaar én snel tillen is vermogen. Dit is waarom we olympische gewichtheffen doen — een snatch is een oefening in explosief zijn, niet in sterk zijn. Die en andere termen staan uitgelegd in de begrippenlijst.

Snelheid. Hoe snel je een beweging kunt herhalen. Zichtbaar in de laatste dertig seconden van een sprint.

Coördinatie. Verschillende bewegingen vloeiend aan elkaar kunnen zetten. Een thruster is een hurkbeweging die overgaat in een duw boven het hoofd; dat soepel laten lopen is coördinatie, niet kracht. Dit is de eigenschap waar beginners de snelste winst boeken, omdat er in het begin veel aan te leren valt.

Behendigheid. Snel kunnen wisselen van beweging of richting. In de zaal zie je het als iemand van de vloer naar de rekstok en weer terug moet, keer op keer, zonder tijd te verliezen in de overgang.

Balans. Je zwaartepunt onder controle houden, ook als het gewicht ergens anders zit dan je gewend bent. Een stang boven je hoofd houden terwijl je zakt is een balansoefening.

Nauwkeurigheid. Een beweging doen zoals je hem bedoelt, op de plek waar je hem bedoelt. De wall ball die precies het doel raakt, de voet die netjes op de box landt, de stang die op dezelfde plek op je schouders komt. Dit is de eigenschap die het langst doorgaat met verbeteren, ook als je kracht al een tijd gelijk blijft.

Omdat ze elkaar niet vervangen. Iemand die alleen zwaar tilt, raakt buiten adem van drie minuten rennen. Iemand die alleen hardloopt, krijgt een krat water nauwelijks van de grond. En iemand die beide doet maar nooit aan lenigheid werkt, loopt op een dag vast op een beweging die hij niet meer kan maken.

Het nuttige van breed trainen is niet dat je in alles uitblinkt. Dat lukt niet, en het is ook niet het doel. Het nuttige is dat je nergens een gat hebt. Niemand weet welke eigenschap hij volgend jaar nodig heeft: een verhuizing, een kind dat opgetild wil worden, een val die je opvangt, een trap in een vakantiehuis zonder lift. Breed fit zijn betekent dat je niet hoeft te weten wat er komt.

Dit is geen theorie die los van de lessen staat. Het is de reden dat de WOD elke dag anders is.

Een korte, zware training met weinig oefeningen werkt vooral aan vermogen en stamina. Een lange training met veel verschillende onderdelen pakt uithoudingsvermogen en behendigheid. De oefeningen aan het begin van de les, waar je met rust tussen de sets zwaar tilt, zijn er voor kracht. De techniekblokjes en de nieuwe vaardigheden — double unders, de eerste pull-up, de snatch — zijn coördinatie en nauwkeurigheid.

Over een week heen is het rommelig. Over drie maanden heen zie je dat alle tien aan bod zijn gekomen. Daar is de programmering ook voor gemaakt, en dat is iets anders dan elke dag bedenken wat een leuke training zou zijn.

Het geldt ook voor de andere lessen. Olympic Weightlifting op zondagochtend is vooral vermogen, coördinatie en nauwkeurigheid. Run Club daarna is uithoudingsvermogen. Bootcamp werkt breed met weinig materiaal. Wie alleen één van die lessen doet, werkt dus smaller dan wie afwisselt — en dat is precies waarom we twee keer per week aanraden en niet één keer. Wat je daarmee kunt bereiken staat in één, twee of drie keer per week.

Ja, en precies hetzelfde. Een beginner werkt niet aan andere eigenschappen dan iemand die hier zes jaar komt; hij werkt eraan met lichtere gewichten en in aangepaste varianten. De training is dezelfde, het niveau niet. Hoe dat werkt staat in scaling: waarom iedereen dezelfde training doet.

Het verschil zit in waar je winst boekt. Wie net begint wordt in de eerste maanden vooral beter in coördinatie en nauwkeurigheid, omdat daar het meeste te leren valt. Kracht volgt daarna. Dat is geen tegenvaller — het is de juiste volgorde, want een beweging die je goed doet kun je daarna veilig zwaarder maken.

De eerlijkste manier om te zien welke van de tien bij jou achterblijft, is een week meedoen. In vijf verschillende lessen kom je ze vrijwel allemaal tegen, en na die week weet je zelf welke het eerst opvalt.

De eerste week bij CrossFit Gorinchem is gratis, zonder inschrijfgeld en zonder verplichting. Je traint mee in de gewone lessen, in een groep van maximaal twaalf mensen. Liever eerst iets vragen? Bel of stuur een bericht naar 06 41 25 94 52, of mail naar contact@crossfitgorinchem.nl.